Nhiều người thắc mắc sốt xuất huyết là gì, sốt xuất huyết có lây không và sốt xuất huyết lây qua đường nào. Muốn trả lời những câu hỏi này, chúng ta cần hiểu rằng bệnh sốt xuất huyết do virus Dengue gây ra và được truyền từ người bệnh sang người khỏe mạnh thông qua vết đốt của Muỗi Vằn (Aedes aegypti). Nó không lây trực tiếp từ người sang người.
Bài viết này, Mosla sẽ cung cấp một cẩm nang y tế chi tiết về sốt xuất huyết dengue, tập trung vào các giai đoạn sốt xuất huyết, cách nhận biết biểu hiện của sốt xuất huyết ở người lớn và trẻ em, cũng như hướng dẫn điều trị và chăm sóc dinh dưỡng tại nhà.
Các giai đoạn sốt xuất huyết: 3 giai đoạn
Việc nắm rõ các giai đoạn sốt xuất huyết là điều kiện tiên quyết để theo dõi bệnh nhân tại nhà và quyết định thời điểm cần nhập viện. Bệnh được chia thành ba giai đoạn chính, thường kéo dài khoảng 7-10 ngày.
Giai đoạn 1: Giai đoạn sốt (1-3 ngày đầu)
Đây là giai đoạn khởi phát của bệnh, nơi dấu hiệu bệnh sốt xuất huyết xuất hiện rõ ràng nhất:
- Dấu hiệu sốt xuất huyết: Người bệnh (cả sốt xuất huyết ở trẻ em và người lớn) sẽ sốt cao đột ngột (39 đến 40 độ C), khó hạ sốt.
- Triệu chứng sốt xuất huyết: Kèm theo đó là đau đầu dữ dội (thường ở vùng trán), đau nhức hốc mắt, đau cơ và khớp nghiêm trọng. Biểu hiện sốt xuất huyết ở trẻ em có thể kèm theo phát ban nhẹ hoặc xuất hiện chấm đỏ li ti dưới da.
- Chẩn đoán: Xét nghiệm sốt xuất huyết (như test nhanh Dengue NS1) thường được thực hiện trong giai đoạn này để xác nhận bệnh.
Giai đoạn 2: Giai đoạn nguy hiểm (3-7 ngày)
Đây là giai đoạn cực kỳ quan trọng và cần được theo dõi sát sao, vì nhiều người chủ quan khi thấy bệnh nhân hạ sốt.
- Nguy cơ tiềm ẩn: Sốt xuất huyết vì sao khỏe rồi tử vong? Câu trả lời nằm ở giai đoạn này. Sau khi hạ sốt (tưởng chừng như đã khỏe), bệnh nhân có nguy cơ cao bị rò rỉ huyết tương (gây sốc) và xuất huyết. Đây là nguyên nhân chính dẫn đến tử vong nếu không được can thiệp kịp thời.
- Dấu hiệu cảnh báo: Dấu hiệu bị sốt xuất huyết chuyển nặng bao gồm: đau bụng dữ dội, nôn mửa liên tục, chảy máu mũi/chân răng, li bì, tay chân lạnh, hoặc xuất hiện các mảng bầm lớn (xuất huyết).
Triệu chứng của sốt xuất huyết ở người lớn và trẻ em trong giai đoạn này là tương tự, nhưng trẻ em có nguy cơ sốc cao hơn.
Giai đoạn 3: Giai đoạn hồi phục (Thường sau ngày thứ 7)
Khi bệnh nhân đã vượt qua giai đoạn nguy hiểm, cơ thể sẽ bắt đầu hồi phục. Dấu hiệu sắp khỏi sốt xuất huyết là sự ổn định của huyết áp, tiểu cầu tăng dần, và bệnh nhân cảm thấy tỉnh táo, thèm ăn trở lại. Phát ban sốt xuất huyết (ban phục hồi) có thể xuất hiện, kèm theo cảm giác ngứa.

Sốt xuất huyết làm gì cho nhanh khỏi?
Việc điều trị sốt xuất huyết chủ yếu là điều trị hỗ trợ, tập trung vào bù dịch và kiểm soát triệu chứng. Sốt xuất huyết bao lâu thì khỏi? Thường là 7 đến 10 ngày, nếu không có biến chứng.
Chỉ dùng thuốc hạ sốt chứa Paracetamol (Acetaminophen) theo chỉ dẫn của bác sĩ. Tuyệt đối không dùng Aspirin, Ibuprofen, hoặc các thuốc chứa Corticoid vì chúng làm tăng nguy cơ chảy máu, đặc biệt nguy hiểm trong giai đoạn xuất huyết. Sốt xuất huyết làm gì cho nhanh khỏi? Câu trả lời là bù dịch. Khuyến khích bệnh nhân uống nhiều nước lọc, dung dịch Oresol, nước trái cây (cam, chanh) để bù lại lượng dịch đã mất do sốt cao.
Dinh dưỡng đóng vai trò thiết yếu trong việc phục hồi, đặc biệt là để tăng tiểu cầu.
- Thức ăn dễ tiêu hóa: Nên ăn cháo, súp, sữa, hoặc các loại thức ăn lỏng, dễ nuốt, nhất là khi bệnh nhân có triệu chứng sốt xuất huyết kèm nôn mửa.
- Tăng cường tiểu cầu: Sốt xuất huyết nên ăn gì để tăng tiểu cầu? Nên bổ sung các thực phẩm giàu Vitamin K, sắt và Vitamin C như rau xanh đậm, thịt bò, đu đủ chín, nước ép trái cây tươi. Việc này giúp cải thiện quá trình đông máu và hồi phục cơ thể.
- Thực phẩm nên tránh: Tránh đồ ăn nhiều dầu mỡ, cay nóng và đồ uống có ga, phẩm màu.

Ngăn chặn mối đe dọa sốt xuất huyết từ gốc
Sốt xuất huyết là căn bệnh chỉ lây truyền qua Muỗi Vằn (Aedes). Do đó, ngăn chặn muỗi chính là ngăn chặn bệnh. Hiện tại, thông tin về vacxin sốt xuất huyết đang được các cơ quan y tế cập nhật thường xuyên. Tuy nhiên, việc tiêm chủng chỉ là một phần, kiểm soát môi trường vẫn là chiến lược cốt lõi.
Muốn hiểu rõ hơn về mối nguy hiểm và khả năng truyền bệnh của Muỗi Vằn, mời bạn đọc bài viết: Muỗi vằn gây bệnh gì? Dấu hiệu nhận biết Sốt xuất huyết. hay Tổng quan về muỗi – hiểm họa và lời giải an toàn cho sức khỏe cộng đồng
Để phòng ngừa sốt xuất huyết ở trẻ em và người lớn, bạn cần loại bỏ nơi muỗi Vằn sinh sản. Đây là giải pháp dự phòng tốt nhất mà MOSLA khuyên dùng.
MOSLA – thương hiệu chuyên cung cấp các giải pháp diệt muỗi và côn trùng sinh học, an toàn, giúp bạn kiểm soát muỗi hiệu quả:
- Kiểm soát nguồn: Sản phẩm sinh học của MOSLA giúp tiêu diệt ấu trùng muỗi Vằn ngay tại nguồn nước sạch đọng, cắt đứt vòng đời của muỗi trước khi chúng kịp truyền bệnh.
- Xua đuổi an toàn: Các sản phẩm xua đuổi muỗi của MOSLA giúp tạo ra một rào cản vô hình, bảo vệ gia đình bạn khỏi những vết đốt nguy hiểm.
Để có cái nhìn toàn diện về các bệnh do muỗi truyền, cách nhận biết và phòng tránh, tham khảo bài viết: Tổng hợp các bệnh do muỗi: Cách nhận biết và phòng tránh.

Câu hỏi thường gặp về sốt xuất huyết
Q1: Sốt xuất huyết có lây không và lây qua đường nào?
– Sốt xuất huyết có lây không? Có, nhưng chỉ lây qua vật trung gian là muỗi Vằn (Aedes) từ người bệnh sang người khỏe mạnh. Bệnh không lây qua đường hô hấp, tiếp xúc thông thường hay ăn uống.
Q2: Dấu hiệu sốt xuất huyết ở trẻ em và người lớn có khác nhau không?
– Về cơ bản, dấu hiệu sốt xuất huyết là như nhau (sốt cao, đau đầu). Tuy nhiên, triệu chứng sốt xuất huyết ở trẻ em thường khó nhận biết hơn và dễ nhầm lẫn với các loại sốt virus khác, trẻ cũng có nguy cơ sốc và mất nước cao hơn.
Q3: Sốt xuất huyết nên ăn gì để giúp tăng tiểu cầu?
– Sốt xuất huyết nên ăn gì? Bạn nên ăn các thực phẩm giàu Vitamin K, Vitamin C và sắt như rau lá xanh đậm, đu đủ chín, nước ép quả tươi và các loại hạt để hỗ trợ cơ thể sản xuất và tăng cường tiểu cầu.
Q4: Khi nào cần xét nghiệm sốt xuất huyết?
– Bạn nên đi khám và xét nghiệm sốt xuất huyết ngay khi có dấu hiệu sốt cao đột ngột mà không có triệu chứng đường hô hấp. Xét nghiệm thường cho kết quả chính xác nhất từ ngày thứ 3 mắc bệnh.
Kiến thức giúp chúng ta làm chủ tình thế, biết sốt xuất huyết làm gì cho nhanh khỏi và khi nào cần tìm đến sự can thiệp y tế. Tuy nhiên, đừng bao giờ quên rằng, phòng ngừa Muỗi Vằn là giải pháp tuyệt đối.
Hành động ngay bằng cách áp dụng các biện pháp diệt muỗi tại nguồn và sử dụng giải pháp an toàn, hiệu quả từ MOSLA để ngăn chặn muỗi Vằn sinh sôi và bảo vệ gia đình bạn trước nguy cơ mắc sốt xuất huyết. Hãy để MOSLA là lựa chọn tin cậy giúp bạn và gia đình vượt qua mùa dịch an toàn!
